Kleine cryptobetalingen centraal in Amerikaanse ADAPT Act

Senator Steve Daines presenteerde op 30 september 2026 de ADAPT Act, met een voorgestelde vrijstelling voor bepaalde stablecoinbetalingen en cryptokosten van maximaal $10. In de koersmomentopname bij de berichtgeving noteerde bitcoin $83.467; er is geen bewijs dat het wetsvoorstel die koers heeft beïnvloed. Kan de combinatie dagelijks gebruik vergemakkelijken en tegelijk het oogsten van fiscale verliezen afremmen?

Het wetsvoorstel zou kwalificerende aankopen van goederen en diensten met stablecoins mogelijk maken zonder dat daarbij een belastbare winst of verlies wordt vastgesteld. Ook het betalen van bepaalde blockchainkosten met crypto zou onder voorwaarden buiten die berekening vallen. Daartegenover staan strengere regels voor beleggers die tokens met verlies verkopen en snel vergelijkbare posities terugkopen.

Voorwaarden voor vrijstelling en verliesverrekening

De stablecoinregeling geldt niet voor investeringsverkopen of exchanges. De tokens moeten afkomstig zijn van uitgevers die onder de GENIUS Act zijn toegestaan en op een lijst van het Amerikaanse ministerie van Financiën staan; daarop zouden stablecoins moeten voorkomen die in de voorafgaande twaalf maanden binnen 3% van $1 handelden. Ook moet de belastingplichtige de tokens binnen die prijsband hebben gekocht. Stablecoinhandelaren, brokers en dealers zijn uitgesloten.

De uitzondering voor kosten geldt bij maximaal $10 per economische transactie. Het wetsvoorstel rekent netwerk- en gaskosten, priority fees, tips, commissies en overdrachtsbelastingen mee; kosten die bij dezelfde economische transactie horen, worden bij elkaar opgeteld. Dat raakt een bestaande administratieve last: crypto gebruiken om netwerk- of gaskosten te betalen geldt zelf als een vervreemding, waarvoor een afzonderlijke winst- of verliesberekening nodig kan zijn.

De voorgestelde wash-sale-regel zou een verlies doorgaans niet aftrekbaar maken wanneer een belegger binnen dertig dagen vóór of na de verkoop wezenlijk identieke activa koopt. Ook economisch gelijkwaardige getokeniseerde en bridged assets zouden meetellen. Gekwalificeerde dollarstablecoins en bepaalde activa verkregen via staking of mining vallen onder uitzonderingen; activa die vóór de inwerkingtreding zijn verkregen, worden volgens de tekst beschermd.

Daarnaast wil de wet constructive-sale-regels uitbreiden naar cryptoposities waarbij een belegger winst feitelijk vastzet via compenserende transacties, zonder de gestegen activa te verkopen. Daines’ overzicht noemt drie Republikeinse mede-indieners: Tim Scott, Cynthia Lummis en Bernie Moreno. De voorgestelde beperkingen zouden zo ook strategieën raken die de economische blootstelling behouden terwijl een verlies wordt opgevoerd.

Wat betekent dit voor gebruikers en handelaren?

Voor gebruikers zou de stablecoinvrijstelling betekenen dat een kwalificerende betaling niet telkens een aparte berekening van winst of verlies vereist. Dat kan de fiscale administratie rond kleine betalingen vereenvoudigen, maar de voorwaarden sluiten onder meer professionele handelaren, brokers en dealers uit. Ook bedrijven die voor anderen validatie faciliteren en mensen met meer dan 5.000 digitale-assettransacties in het voorafgaande belastingjaar komen niet in aanmerking.

De verlichting voor kosten betekent evenmin dat alle fiscale verwerking verdwijnt. Uitgaven die relevant zijn voor het berekenen van winst, aftrek of de fiscale kostprijs van een gekocht actief moeten nog worden aangepast voor het resultaat dat niet wordt erkend. Voor actieve handelaren is vooral de mogelijke beperking van tax-loss harvesting van belang: het direct terugkopen van vrijwel dezelfde blootstelling kan een verlies minder bruikbaar maken.

De voorgestelde Amerikaanse aanpak staat naast andere discussies over regels voor stablecoinuitgevers, maar betreft specifiek de fiscale behandeling van betalingen. Voor Nederlandse beleggers gelden andere belastingregels; een vergelijking met de fiscale behandeling van crypto in box 3 maakt daarom niet duidelijk welke Amerikaanse bepalingen op hen van toepassing zouden zijn.

Voorstel nog niet van kracht

Daines omschreef de aanpak als “extending familiar tax rules like wash sales and constructive sales to digital assets”. De ADAPT Act bevat daarnaast voorstellen over effectenleningen, staking, belastingvrije organisaties en beleggingsfondsen. Een kwalificerende lening van verhandelbare digitale activa zou op zichzelf geen belastbare vervreemding veroorzaken, maar dat is geen algemene vrijstelling voor inkomsten uit de lening.

De Ways and Means Committee keurde een afzonderlijk wetsvoorstel, de Digital Asset Tax Certainty Act (H.R. 10357), op 16 september met 38 tegen 5 stemmen goed. De ADAPT Act is eveneens nog slechts een voorstel en verandert de huidige belastingverplichtingen niet. De sourcingregels voor stakinginkomen laten volgens de tekst bovendien open wanneer beloningen belastbaar worden; onder de bestaande IRS-richtlijn nemen belastingplichtigen die op kasbasis rapporteren stakingbeloningen op tegen de marktwaarde zodra zij er controle over krijgen, niet pas bij verkoop.

Bij verdere behandeling zijn vooral wijzigingen aan de stablecoinvoorwaarden, de grens van $10, de uitsluiting boven 5.000 transacties en de wash-saleperiode van dertig dagen relevant. Ook de precieze uitzonderingen voor dollarstablecoins en activa uit staking of mining verdienen aandacht. Pas als het voorstel wordt aangenomen en de bepalingen in de uiteindelijke tekst blijven staan, veranderen de regels voor gebruikers en handelaren.