Petrobras onderzoekt blockchain voor controle brandstofclaims

Petrobras, het Braziliaanse staatsgecontroleerde oliebedrijf, test twee toepassingen op Cardano om duurzaamheidsgegevens over duurzame vliegtuigbrandstof en hernieuwbare diesel te volgen. De systemen moeten onder meer voorkomen dat dezelfde emissiebesparing meer dan één keer wordt opgevoerd. Het gaat om een lopende onderzoeks- en ontwikkelingssamenwerking, niet om een aangekondigde commerciële uitrol.

De toepassingen zijn ontwikkeld voor duurzame vliegtuigbrandstof (SAF) en Diesel R, de hernieuwbare diesel van Petrobras. De aanpak past in een bredere verkenning van blockchain als gedeelde administratie voor gegevens die door verschillende partijen in een productieketen worden verwerkt. Ook in Brazilië onderzoeken gevestigde financiële partijen blockchaininfrastructuur, zoals blijkt uit de proef met het XRP Ledger door CSD BR.

Aparte toepassing voor vliegtuigbrandstof

De eerste toepassing is gebouwd met Ledger Labs van de universiteit PUC-Rio en registreert milieuvoordelen die aan SAF zijn gekoppeld. Daarbij wordt een Book-and-Claim-model gebruikt: het duurzaamheidskenmerk kan los van de fysieke brandstof worden toegewezen aan bijvoorbeeld een luchtvaartmaatschappij, bedrijf of passagier, ook als de brandstof elders wordt gebruikt.

De bijbehorende digitale tokens heten CS-SAF en bevatten gegevens die aansluiten op CORSIA, het internationale programma voor de vermindering en compensatie van CO₂-uitstoot in de luchtvaart. Het token is bedoeld om vast te leggen aan wie een milieuclaim is toegewezen, zodat die niet opnieuw kan worden gebruikt. De Cardano Foundation meldt dat passagiers via een toepassing CS-SAF-tokens kunnen claimen en een certificaat ontvangen dat aan hun reis en de bijbehorende milieuclaim is gekoppeld.

Zo’n registratie kan de controleerbaarheid verbeteren wanneer de fysieke brandstof en de bijbehorende duurzaamheidsclaim niet bij dezelfde partij terechtkomen. De blockchainregistratie bewijst op zichzelf echter niet dat de oorspronkelijke gegevens over de brandstof of de berekende emissiewinst juist zijn. Daarvoor blijven betrouwbare invoer en controle van de betrokken partijen noodzakelijk.

Diesel R krijgt digitale controlepunten

De tweede toepassing legt digitale controlepunten vast tijdens de productie, het vervoer en het gebruik van Diesel R. Daardoor moet een traceerbaar digitaal spoor ontstaan van de brandstofketen, in plaats van gegevens die los bij verschillende bedrijven worden bijgehouden.

De geregistreerde gegevens kunnen Petrobras helpen bij Scope 3-rapportage. Scope 3 omvat indirecte uitstoot die ontstaat in de waardeketen van een bedrijf, bijvoorbeeld bij leveranciers, transport of het gebruik van producten. Een gedeeld register kan daarbij informatie tussen partijen beter navolgbaar maken, vergelijkbaar met andere proeven waarbij blockchain wordt onderzocht voor gegevensuitwisseling tussen instellingen, zoals blockchainonderzoek rond tokenized deposits en SWIFT.

Een vergelijkbaar Book-and-Claim-systeem voor SAF is Avelia, dat Shell met blockchain inzet om milieuclaims te volgen. Shell meldde dat via het platform sinds de start in 2022 meer dan 84 miljoen gallon SAF in het wereldwijde brandstofnetwerk is terechtgekomen. Tot en met juni 2026 zou dat volgens Shell hebben bijgedragen aan meer dan 780.000 ton vermeden CO₂-equivalenten. Die cijfers zijn afkomstig van Shell en zeggen niets over de schaal van de Petrobras-proef.

Opschaling en rapportage blijven open

De samenwerking tussen Petrobras, de Cardano Foundation en PUC-Rio begon in 2023 met blockchainonderwijs voor medewerkers en werd later uitgebreid naar onderzoek in de energiesector. De huidige toepassingen vallen nog onder onderzoek en ontwikkeling. De Cardano Foundation heeft geen brandstofvolumes bekendgemaakt en evenmin een tijdlijn voor bredere inzet.

De volgende stap om in de gaten te houden is of Petrobras de toepassingen buiten de onderzoeksfase brengt en of de gegevens daadwerkelijk worden opgenomen in formele Scope 3-rapportages. Ook is nog niet bevestigd of het systeem wordt uitgebreid naar andere brandstoffen of wordt aangesloten op aanvullende standaarden. Zonder die informatie blijft de proef een concreet voorbeeld van blockchainonderzoek in een industriële dataketen, maar geen bewijs van grootschalige toepassing.